Czy można narysować wiersz?

Guillaume Albert Vladimir Alexandre Apollinaire de Kostrowitzky, czyli Wilhelm Apolinary Kostrowicki, czyli – po prostu - Guillaume Apollinaire (1880-1918). 9 listopada mija setna rocznica śmierci poety i niech stanie się pretekstem do zaprezentowania bardzo interesującego rodzaju poezji – liryzmu wizualnego, którego Apollinaire jest najbardziej znanym i najwybitniejszym i reprezentantem.

źródło

Liryzm wizualny (kaligram) to swoista „synestezja wizualna”. Wiersz działa na odbiorcę nie tylko słowem i dźwiękiem, ale również kształtem. Oto kilka przykładów z tomu Kaligramy (Calligrammes) Apollinaire’a.
 

Słynny La Cravate et la montre (Krawat i zegarek):

Może La mandoline l'oeillet et le bambou (Mandolina, goździk i bambus)?

Piękny, bardzo osobisty utwór Coeur couronne et miroir (Serce, korona i zwierciadło):

Éventail des saveurs (Wachlarz smaków):

Wyglądający jak skrzydło wierszyk Visée (Cel):

Wielkie wrażenie wywiera La colombe poignardée et le jet d'eau (Zasztyletowana gołębica i wodotrysk):

Nie mniejsze List oceaniczny (tak w tłumaczeniu):

Czy Małe auto (fragment):

Apollinaire w swej poezji wielokrotnie wracał do przeżyć z czasów służby w Legii Cudzoziemskiej. Oto kilka „obrazków” z tego czasu. Najpierw Z watą w uszach:

Teraz Eszelon (fragment, w tłumaczeniu):

Kanonier konny (fragment, w tłumaczeniu):

I wreszcie Przyczółek (w tłumaczeniu):

Na zakończenie – kaligram własnoręcznie napisany przez poetę:

źródło

Apollinaire Guillaume, Wybór poezji, [przeł. Marek Baterowicz i inni], Wrocław, Kraków 1975 (sygnatura: cz D IV-4/176). Wszystkie zdjęcia poza ostatnim pochodzą z tej edycji.

Pomysły Apolinarego.

Obchodzimy dzisiaj dzisiaj 135 rocznicę urodzin Wilhelma Apolinarego Kostrowickiego. Większość czytających pewnie teraz szybko przeczesuje swą pamięć w poszukiwaniu odpowiedniej wiedzy, skojarzenia... O kim mowa? A jeśli powiemy, że chodzi o Guillaume'a Apollinaire'a? To pewnie zmienia postać rzeczy. :)

Apollinaire był francuskim poetą polskiego pochodzenia. Nie będziemy jednak teraz zagłębiać się w jego biografię - skupimy się na jego twórczości, a konkretnie: na kaligramach.

Kaligram to wiersz, gdzie słowa, a później wersy ułożone są w taki sposób, że tworzą sylwetkę osoby lub przedmiotu o których jest w utworze mowa.

Zachęcamy do obejrzenia przykładów twórczości Apollinaire'a, innych twórców, jak również do stworzenia własnych kaligramów. :)

kaligramy pochodzą z książki "Pegaz dęba" Juliana Tuwima (Kraków: Czytelnik, 1950), s. 241 i 243,
dostępnej w naszej Bibliotece (sygnatura: 130234)

źródło

źródło

źródło